Emacs internals: وێرانکردنی Lisp_Object لە C (بەشی دووەم)

پێشەکی: چاوخشاندن بە قووڵتر لە ناوەڕۆک

لە بەشی یەکەمی گەڕانەکانمان بۆ ناوەوەی Emacs، ئێمە دامەزراند کە Lisp_Object جۆری داتا بنەڕەتییە کە جیهانی Lisp-centric Emacs دەهێنێتە ژیانەوە. بینیمان کە چۆن وەکو کۆنتێنەرێکی گشتگیر کاردەکات، بڕێکی زیرەکی کۆدی C کە دەتوانێت ژمارە تەواوەکان، هێماکان، ڕستە، بافەرەکان و هەموو بوونێکی تر لەناو دەستکاریکەرەکەدا نوێنەرایەتی بکات. ئێستا، کاتی ئەوە هاتووە لە ژێر کابۆکەدا سەیری میکانیکەکان بکەین. چۆن ئەم بەها تاکە، ٣٢ یان ٦٤ بیتە لە ڕاستیدا دەتوانێت ئەوەندە شتی جیاواز بێت؟ وەڵامەکە لە تێکەڵەیەک لە نوێنەرایەتیکردنی داتا داهێنەرانە، تاگکردنی جۆر و بەڕێوەبردنی بیرگەدایە. تێگەیشتن لەم میکانیکانە تەنیا مەشقێکی ئەکادیمی نییە؛ بنەما تەلارسازییەکان ئاشکرا دەکات کە ڕێگە بە فراوانبوونێکی بێئەندازە دەدەن- فەلسەفەیەک کە بە قووڵی دەنگدانەوەی لەگەڵ پلاتفۆرمەکانی وەک مێوایزدا هەیە، کە لە ناوەڕۆکەکەیاندا بۆ ئەوەی بتوانن بگونجێن و مۆدیۆلار بن.

تەلارسازی دەفرێکی گشتگیر

هێزی Lisp_Object لە سروشتی دووانەییەوە سەرچاوە دەگرێت. لە دڵی خۆیدا تەنها وشەیەکی ئامێرییە- جۆرێکی ژمارە تەواوەکانی `درێژ` یان هاوشێوەی لە C. زیرەکی ڕاستەقینەی لە چۆنیەتی لێکدانەوەی وەرگێڕی ئیماکسەوە سەرچاوە دەگرێت کە بیتەکانی ناو ئەو وشەیە لێکدەداتەوە. سیستەمەکە بیتە بەردەستەکان دابەش دەکات بۆ دوو ناوچەی سەرەکی: بەهاکە خۆی و تاگەکە. تاگەکە کە بە شێوەیەکی گشتی کەمترین بیتی گرنگە، وەکو ناوێک کاردەکات کە بە کاتی جێبەجێکردن دەڵێت کە باقی بیتەکان نوێنەرایەتی چ جۆرە داتایەک دەکەن. ئەمە کلیلی فرەجۆری Lisp_Object ە؛ هەمان گۆڕاوەی C دەتوانرێت بە شێوەیەکی جیاواز پرۆسێس بکرێت بە پشتبەستن بە تاگەکەی. ئەمە هاوشێوەی ئەوەیە کە چۆن سیستەمی کارپێکردنی بازرگانی مۆدیۆلار وەک Mewayz میتاداتا و سیستەمی جۆر بەکاردەهێنێت بۆ بەڕێوەبردنی ڕژێمی داتا جۆراوجۆرەکان- لە تۆمارەکانی کڕیارەوە تا هێڵە کاتییەکانی پڕۆژە- لە چوارچێوەیەکی یەکگرتوودا، دڵنیابوون لەوەی پرۆسەی دروست مامەڵە لەگەڵ زانیارییە دروستەکاندا دەکات.

کۆدکردنەوەى تاگ: لە بیتەکانەوە بۆ جۆرەکانی لیسپ

با سیستەمی تاگکردنەکە بشکێنین. Emacs چەند بیتێک (بە شێوەیەکی گشتی سێ بیت) تەرخان دەکات بۆ کۆدکردنی جۆری بنەڕەتی ئۆبجێکتی. ئەم ژمارە کەمەی بیتەکان بەسە بۆ جیاکردنەوەی کۆمەڵێک جۆری دەستبەجێ و جۆرەکانی ئاماژەدەر.

• جۆرە دەستبەجێیەکان: ئەمانە بەهان کە دەتوانرێت ڕاستەوخۆ لەناو خودی Lisp_Objectدا هەڵبگیرێن، بەبێ ئەوەی پێویست بە تەرخانکردنی بیرگەی جیاواز بکات. باوترین نموونەکان ژمارە تەواوەکان (fixnms) و بەهای تایبەتی `nil`ن. بۆ ژمارە تەواوەکان، بیتەکانی تاگ لەسەر نەخشێکی دیاریکراو دانراون، و بیتەکانی دیکە بەهای ژمارە تەواوەکە دەگرن.
• جۆرەکانی ئاماژەدەر: بۆ پێکهاتەی داتا ئاڵۆزترەکان وەکو ڕستە، بافەر، ڤێکتەر و خانەکانی خراپ، Lisp_Object ناونیشانی بیرگەیەکی تێدایە (ئاماژەدەرێک). بیتەکانی تاگ ئاماژە بەوە دەکەن کە چ جۆرە پێکهاتەیەک لەو ناونیشانەدا نیشتەجێیە. ئەمە ڕێگە بە Emacs دەدات کە داتای گەورەتر و قەبارەی داینامیکی بە شێوەیەکی کارا لەسەر کەڵەکەکە بەڕێوەببات.

پرۆسەی پشکنینی تاگێک و پاشان کارکردن لەسەر بەهای هاوبەش بنەڕەتییە بۆ لوپی ناوەوەی وەرگێڕی لیسپ، کە ماستەرکلاسێکە لە ناردنی داتایەکی کارادا.

بەڕێوەبردنی بیرگە و زبڵ کۆکەرەوە

کاتێک Lisp_Object جۆرێکی ئاماژەدەرە، ئاماژە بە بلۆکێکی بیرگە دەکات کە لەسەر کەڵەکەکە تەرخان کراوە. ئەمەش تەحەدای گرینگی بەڕێوەبردنی بیرگە دەناسێنێت. ئیماکس زبڵ کۆکەرەوەی نیشانە و ڕشتن (GC) بەکاردەهێنێت بۆ ئەوەی بە شێوەیەکی ئۆتۆماتیکی بیرگەیەک وەربگرێتەوە کە چیتر بەکارناهێنرێت. GC جار جارە لە ڕێگەی هەموو Lisp_Objects چالاکەکانەوە سکان دەکات، ئەوانەی کە لە کۆمەڵە ڕەگەوە دەتوانرێت دەستیان پێ بگات (وەک گۆڕاوە جیهانییەکان و چوارچێوەی ستاک) "نیشانە" دەکات. هەر بلۆکێکی بیرگە کە "بێ نیشانە" بمێنێتەوە بە زبڵ دادەنرێت و دەڕژێتە سەرەوە، ئەو بیرگەیە ئازاد دەکات بۆ بەکارهێنانی لە داهاتوودا. ئەم بەڕێوەبردنە ئۆتۆماتیکییە ئەوەیە کە ڕێگە بە پرۆگرامەرانی Emacs Lisp دەدات کە سەرنجیان لەسەر کاراییەکان بێت بەبێ تەرخانکردنی بیرگەی دەستی و تەرخانکردن، زۆر هاوشێوەی ئەوەی کە چۆن Mewayz ئاڵۆزییەکانی ژێرخانی بنەڕەتی دوور دەخاتەوە، ڕێگە بە تیمەکان دەدات سەرنجیان لەسەر بنیاتنانی لۆژیکی بازرگانی و ڕەوتی کارکردن بێت.

"ڕەنگینی Emacs لەم تێکەڵە بێ کێشەیەی ژینگەیەکی ئاستی بەرزی Lispدایە لەگەڵ کارایی خامەکەی C. Lisp_Object لینچپینە، پێکهاتەیەکی داتا کە لە چەمکدا سادەیە بەڵام قووڵە لە کاریگەرییەکانیدا بۆ فراوانبوون و کارایی."

دەرەنجام: بنەمایەک بۆ فراوانبوونی بێکۆتایی

Deconstructing Lisp_Object ئەندازیاری ڕەسەن لە دڵی Emacs ئاشکرا دەکات. بەڵگەیە لەسەر دیزاینێک کە نەرمی و تەمەن درێژی لە پێشینەی کارەکانیدایە. بە دروستکردنی نوێنەرایەتییەکی یەکگرتووی داتا کە لەلایەن سیستەمێکی تاگکردنی ورد و زبڵ کۆکەرەوەیەکی بەهێزەوە مامەڵەی لەگەڵ دەکرێت، گەشەپێدەرانی ئیماکس بناغەیەکیان دروستکرد کە توانای پشتگیریکردنی دەیان ساڵەی درێژکردنەوە و خۆکارکردنی هەبێت. ئەم بنەمایەی بنیاتنانی ناوەکی جێگیر و باش پێناسەکراو کە مۆدیۆلاری بێکۆتایی بەهێز دەکات، نەخشەیەکی بەهێزە. هەر هەمان بنەمایە کە ڕێنمایی گەشەسەندنی مێوایز دەکات، کە بناغەیەکی تەلارسازی تۆکمە ڕێگە بە بزنسەکان دەدات کە سیستەمی کارپێکردنەکانیان بەبێ سنووردارکردن بگونجێنن و یەکبخەن و پەرەیان پێبدەن، ئەمەش دەیسەلمێنێت کە سیستەمی گەورە، چ بۆ دەستکاریکردنی دەق بێت یان بۆ ڕێکخستنی بازرگانی، لەسەر ناوەکی زیرەک و گونجاوە.

پرسیارە زۆرەکان

پێشەکی: چاوخشاندن بە قووڵتر لە ناوەڕۆک

لە بەشی یەکەمی گەڕانەکانمان بۆ ناوەوەی Emacs، ئێمە دامەزراند کە Lisp_Object جۆری داتا بنەڕەتییە کە جیهانی Lisp-centric Emacs دەهێنێتە ژیانەوە. بینیمان کە چۆن وەکو کۆنتێنەرێکی گشتگیر کاردەکات، بڕێکی زیرەکی کۆدی C کە دەتوانێت ژمارە تەواوەکان، هێماکان، ڕستە، بافەرەکان و هەموو بوونێکی تر لەناو دەستکاریکەرەکەدا نوێنەرایەتی بکات. ئێستا، کاتی ئەوە هاتووە لە ژێر کابۆکەدا سەیری میکانیکەکان بکەین. چۆن ئەم بەها تاکە، ٣٢ یان ٦٤ بیتە لە ڕاستیدا دەتوانێت ئەوەندە شتی جیاواز بێت؟ وەڵامەکە لە تێکەڵەیەک لە نوێنەرایەتیکردنی داتا داهێنەرانە، تاگکردنی جۆر و بەڕێوەبردنی بیرگەدایە. تێگەیشتن لەم میکانیکانە تەنیا مەشقێکی ئەکادیمی نییە؛ بنەما تەلارسازییەکان ئاشکرا دەکات کە ڕێگە بە فراوانبوونێکی بێئەندازە دەدەن- فەلسەفەیەک کە بە قووڵی دەنگدانەوەی لەگەڵ پلاتفۆرمەکانی وەک مێوایزدا هەیە، کە لە ناوەڕۆکەکەیاندا بۆ ئەوەی بتوانن بگونجێن و مۆدیۆلار بن.

تەلارسازی دەفرێکی گشتگیر

هێزی Lisp_Object لە سروشتی دووانەییەوە سەرچاوە دەگرێت. لە دڵی خۆیدا تەنها وشەیەکی ئامێرییە- جۆرێکی ژمارە تەواوەکانی `درێژ` یان هاوشێوەی لە C. زیرەکی ڕاستەقینەی لە چۆنیەتی لێکدانەوەی وەرگێڕی ئیماکسەوە سەرچاوە دەگرێت کە بیتەکانی ناو ئەو وشەیە لێکدەداتەوە. سیستەمەکە بیتە بەردەستەکان دابەش دەکات بۆ دوو ناوچەی سەرەکی: بەهاکە خۆی و تاگەکە. تاگەکە کە بە شێوەیەکی گشتی کەمترین بیتی گرنگە، وەکو ناوێک کاردەکات کە بە کاتی جێبەجێکردن دەڵێت کە باقی بیتەکان نوێنەرایەتی چ جۆرە داتایەک دەکەن. ئەمە کلیلی فرەجۆری Lisp_Object ە؛ هەمان گۆڕاوەی C دەتوانرێت بە شێوەیەکی جیاواز پرۆسێس بکرێت بە پشتبەستن بە تاگەکەی. ئەمە هاوشێوەی ئەوەیە کە چۆن سیستەمی کارپێکردنی بازرگانی مۆدیۆلار وەک Mewayz میتاداتا و سیستەمی جۆر بەکاردەهێنێت بۆ بەڕێوەبردنی ڕژێمی داتا جۆراوجۆرەکان- لە تۆمارەکانی کڕیارەوە تا هێڵە کاتییەکانی پڕۆژە- لە چوارچێوەیەکی یەکگرتوودا، دڵنیابوون لەوەی پرۆسەی دروست مامەڵە لەگەڵ زانیارییە دروستەکاندا دەکات.

کۆدکردنەوەى تاگ: لە بیتەکانەوە بۆ جۆرەکانی لیسپ

با سیستەمی تاگکردنەکە بشکێنین. Emacs چەند بیتێک (بە شێوەیەکی گشتی سێ بیت) تەرخان دەکات بۆ کۆدکردنی جۆری بنەڕەتی ئۆبجێکتی. ئەم ژمارە کەمەی بیتەکان بەسە بۆ جیاکردنەوەی کۆمەڵێک جۆری دەستبەجێ و جۆرەکانی ئاماژەدەر.

بەڕێوەبردنی بیرگە و زبڵ کۆکەرەوە

کاتێک Lisp_Object جۆرێکی ئاماژەدەرە، ئاماژە بە بلۆکێکی بیرگە دەکات کە لەسەر کەڵەکەکە تەرخان کراوە. ئەمەش تەحەدای گرینگی بەڕێوەبردنی بیرگە دەناسێنێت. ئیماکس زبڵ کۆکەرەوەی نیشانە و ڕشتن (GC) بەکاردەهێنێت بۆ ئەوەی بە شێوەیەکی ئۆتۆماتیکی بیرگەیەک وەربگرێتەوە کە چیتر بەکارناهێنرێت. GC جار جارە لە ڕێگەی هەموو Lisp_Objects چالاکەکانەوە سکان دەکات، ئەوانەی کە لە کۆمەڵە ڕەگەوە دەتوانرێت دەستیان پێ بگات (وەک گۆڕاوە جیهانییەکان و چوارچێوەی ستاک) "نیشانە" دەکات. هەر بلۆکێکی بیرگە کە "بێ نیشانە" بمێنێتەوە بە زبڵ دادەنرێت و دەڕژێتە سەرەوە، ئەو بیرگەیە ئازاد دەکات بۆ بەکارهێنانی لە داهاتوودا. ئەم بەڕێوەبردنە ئۆتۆماتیکییە ئەوەیە کە ڕێگە بە پرۆگرامەرانی Emacs Lisp دەدات کە سەرنجیان لەسەر کاراییەکان بێت بەبێ تەرخانکردنی بیرگەی دەستی و تەرخانکردن، زۆر هاوشێوەی ئەوەی کە چۆن Mewayz ئاڵۆزییەکانی ژێرخانی بنەڕەتی دوور دەخاتەوە، ڕێگە بە تیمەکان دەدات سەرنجیان لەسەر بنیاتنانی لۆژیکی بازرگانی و ڕەوتی کارکردن بێت.

دەرەنجام: بنەمایەک بۆ فراوانبوونی بێکۆتایی

Deconstructing Lisp_Object ئەندازیاری ڕەسەن لە دڵی Emacs ئاشکرا دەکات. بەڵگەیە لەسەر دیزاینێک کە نەرمی و تەمەن درێژی لە پێشینەی کارەکانیدایە. بە دروستکردنی نوێنەرایەتییەکی یەکگرتووی داتا کە لەلایەن سیستەمێکی تاگکردنی ورد و زبڵ کۆکەرەوەیەکی بەهێزەوە مامەڵەی لەگەڵ دەکرێت، گەشەپێدەرانی ئیماکس بناغەیەکیان دروستکرد کە توانای پشتگیریکردنی دەیان ساڵەی درێژکردنەوە و خۆکارکردنی هەبێت. ئەم بنەمایەی بنیاتنانی ناوەکی جێگیر و باش پێناسەکراو کە مۆدیۆلاری بێکۆتایی بەهێز دەکات، نەخشەیەکی بەهێزە. هەر هەمان بنەمایە کە ڕێنمایی گەشەسەندنی مێوایز دەکات، کە بناغەیەکی تەلارسازی تۆکمە ڕێگە بە بزنسەکان دەدات کە سیستەمی کارپێکردنەکانیان بەبێ سنووردارکردن بگونجێنن و یەکبخەن و پەرەیان پێبدەن، ئەمەش دەیسەلمێنێت کە سیستەمی گەورە، چ بۆ دەستکاریکردنی دەق بێت یان بۆ ڕێکخستنی بازرگانی، لەسەر ناوەکی زیرەک و گونجاوە.